This page contains the Arabic text, audio recitation, and Azəri translation of Surah əl-Qələm - Al-Qalam.
نۤۚ وَٱلۡقَلَمِ وَمَا یَسۡطُرُونَ
﴿١﴾
Nun. And olsun qələmə və (insanların qələmlə) yazdıqlarına!(1)
Tafseer:
مَاۤ أَنتَ بِنِعۡمَةِ رَبِّكَ بِمَجۡنُونࣲ
﴿٢﴾
(Ey Peyğəmbər!) Sən Rəbbinin neməti sayəsində dəli deyilsən.(2)
Tafseer:
وَإِنَّ لَكَ لَأَجۡرًا غَیۡرَ مَمۡنُونࣲ
﴿٣﴾
Şübhəsiz ki, sənin üçün tükənməz bir mükafat vardır.(3)
Tafseer:
وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِیمࣲ
﴿٤﴾
Həqiqətən də, sən böyük əxlaq sahibisən!(4)
Tafseer:
فَسَتُبۡصِرُ وَیُبۡصِرُونَ
﴿٥﴾
Sən də görəcəksən, onlar da görəcəklər –(5)
Tafseer:
بِأَییِّكُمُ ٱلۡمَفۡتُونُ
﴿٦﴾
hansınızın dəli olduğunu.(6)
Tafseer:
إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِیلِهِۦ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُهۡتَدِینَ
﴿٧﴾
Şübhəsiz ki, Rəbbin kimin Onun yolundan azdığını və (kimin də) haqq yolda olduğunu daha yaxşı bilir.(7)
Tafseer:
فَلَا تُطِعِ ٱلۡمُكَذِّبِینَ
﴿٨﴾
(Ey Peyğəmbər! Elə isə haqqı) yalan sayanlara itaət etmə!(8)
Tafseer:
وَدُّواْ لَوۡ تُدۡهِنُ فَیُدۡهِنُونَ
﴿٩﴾
Onlar (Müşriklər) istəyirlər ki, sən (onlara) güzəşt edəsən, onlar da (sənə) güzəşt etsinlər.(9)
Tafseer:
وَلَا تُطِعۡ كُلَّ حَلَّافࣲ مَّهِینٍ
﴿١٠﴾
(Ey Peyğəmbər!) İtaət etmə hər tez-tez and içənə, alçağa,(10)
Tafseer:
هَمَّازࣲ مَّشَّاۤءِۭ بِنَمِیمࣲ
﴿١١﴾
qeybət edənə, (insanlar arasında) söz gəzdirənə,(11)
Tafseer:
مَّنَّاعࣲ لِّلۡخَیۡرِ مُعۡتَدٍ أَثِیمٍ
﴿١٢﴾
xeyrə mane olana, (zülm etməklə) həddi aşana, günahkara,(12)
Tafseer:
عُتُلِّۭ بَعۡدَ ذَ ٰلِكَ زَنِیمٍ
﴿١٣﴾
daş ürəkliyə, bunlardan sonra da (özünü başqasının nəsəbinə sırıyan) fırıldaqçıya –(13)
Tafseer:
أَن كَانَ ذَا مَالࣲ وَبَنِینَ
﴿١٤﴾
o, var-dövlət və oğul-uşaq sahibi olsa belə.(14)
Tafseer:
إِذَا تُتۡلَىٰ عَلَیۡهِ ءَایَـٰتُنَا قَالَ أَسَـٰطِیرُ ٱلۡأَوَّلِینَ
﴿١٥﴾
Ayələrimiz ona oxunduğu zaman: “Bu, keçmişdəkilərin əsatirlərindəndir!”– dedi.(15)
Tafseer:
سَنَسِمُهُۥ عَلَى ٱلۡخُرۡطُومِ
﴿١٦﴾
Biz onun burnuna damğa vuracağıq.(16)
Tafseer:
إِنَّا بَلَوۡنَـٰهُمۡ كَمَا بَلَوۡنَاۤ أَصۡحَـٰبَ ٱلۡجَنَّةِ إِذۡ أَقۡسَمُواْ لَیَصۡرِمُنَّهَا مُصۡبِحِینَ
﴿١٧﴾
Həqiqətən, Biz bağ sahiblərini sınağa çəkdiyimiz kimi onları da (Məkkə mürşiklərini də) sınağa çəkdik. O zaman (bağ sahibləri) səhər açılanda (miskinlər gəlməzdən öncə bağda olan meyvələri) mütləq dərəcəklərinə and içmişdilər.(17)
Tafseer:
وَلَا یَسۡتَثۡنُونَ
﴿١٨﴾
İstisna da etməmişdilər (“inşallah” deməmişdilər).(18)
Tafseer:
فَطَافَ عَلَیۡهَا طَاۤىِٕفࣱ مِّن رَّبِّكَ وَهُمۡ نَاۤىِٕمُونَ
﴿١٩﴾
Onlar yuxuda ikən Rəbbinin əzabı o bağı bürüdü.(19)
Tafseer:
فَأَصۡبَحَتۡ كَٱلصَّرِیمِ
﴿٢٠﴾
(Bağ yanıb) zülmət gecə kimi (qapqara) oldu.(20)
Tafseer:
فَتَنَادَوۡاْ مُصۡبِحِینَ
﴿٢١﴾
Səhər açıldıqda bir-birlərinə səsləndilər:(21)
Tafseer:
أَنِ ٱغۡدُواْ عَلَىٰ حَرۡثِكُمۡ إِن كُنتُمۡ صَـٰرِمِینَ
﴿٢٢﴾
“Əgər (meyvə) dərəcəksinizsə, bağınıza erkən gedin!”(22)
Tafseer:
فَٱنطَلَقُواْ وَهُمۡ یَتَخَـٰفَتُونَ
﴿٢٣﴾
Onlar (bağa) yollandılar, (yol boyu) da bir-birlərinə pıçıldayaraq belə deyirdilər:(23)
Tafseer:
أَن لَّا یَدۡخُلَنَّهَا ٱلۡیَوۡمَ عَلَیۡكُم مِّسۡكِینࣱ
﴿٢٤﴾
“Bu gün orada heç bir miskin yanınıza girməsin!”(24)
Tafseer:
وَغَدَوۡاْ عَلَىٰ حَرۡدࣲ قَـٰدِرِینَ
﴿٢٥﴾
Onlar bu məqsədlə (miskinləri bağa buraxmamağa) qadir olacaqlarını zənn edib erkən getdilər.(25)
Tafseer:
فَلَمَّا رَأَوۡهَا قَالُوۤاْ إِنَّا لَضَاۤلُّونَ
﴿٢٦﴾
Onlar bağı gördükdə (belə) dedilər: “(Deyəsən) biz səhv gəlmişik!(26)
Tafseer:
بَلۡ نَحۡنُ مَحۡرُومُونَ
﴿٢٧﴾
Xeyr! Biz (bu bağın xeyrindən) məhrum olmuşuq!”(27)
Tafseer:
قَالَ أَوۡسَطُهُمۡ أَلَمۡ أَقُل لَّكُمۡ لَوۡلَا تُسَبِّحُونَ
﴿٢٨﴾
Onların ən yaxşısı dedi: “Məgər mən sizə (Allahı) təsbih etməli olduğunuzu demədimmi?”(28)
Tafseer:
قَالُواْ سُبۡحَـٰنَ رَبِّنَاۤ إِنَّا كُنَّا ظَـٰلِمِینَ
﴿٢٩﴾
Onlar: “Rəbbimiz pakdır, müqəddəsdir! Həqiqətən də, biz zalımlardan olmuşuq!”– dedilər.(29)
Tafseer:
فَأَقۡبَلَ بَعۡضُهُمۡ عَلَىٰ بَعۡضࣲ یَتَلَـٰوَمُونَ
﴿٣٠﴾
Onlar dönüb bir-birlərini qınamağa başladılar(30)
Tafseer:
قَالُواْ یَـٰوَیۡلَنَاۤ إِنَّا كُنَّا طَـٰغِینَ
﴿٣١﴾
(belə) dedilər: “Vay halımıza! Biz həddi aşanlardan olduq!(31)
Tafseer:
عَسَىٰ رَبُّنَاۤ أَن یُبۡدِلَنَا خَیۡرࣰا مِّنۡهَاۤ إِنَّاۤ إِلَىٰ رَبِّنَا رَ ٰغِبُونَ
﴿٣٢﴾
Ola bilsin ki, Rəbbimiz bizə onun əvəzinə ondan daha yaxşısını versin. Əlbəttə, biz Rəbbimizə yönəlirik”.(32)
Tafseer:
كَذَ ٰلِكَ ٱلۡعَذَابُۖ وَلَعَذَابُ ٱلۡـَٔاخِرَةِ أَكۡبَرُۚ لَوۡ كَانُواْ یَعۡلَمُونَ
﴿٣٣﴾
(Dünyadakı) əzab da belədir. Axirət əzabı isə daha böyükdür! Kaş ki biləydilər!(33)
Tafseer:
إِنَّ لِلۡمُتَّقِینَ عِندَ رَبِّهِمۡ جَنَّـٰتِ ٱلنَّعِیمِ
﴿٣٤﴾
Şübhəsiz ki, müttəqilər üçün Rəbbi yanında Nəim cənnətləri vardır.(34)
Tafseer:
أَفَنَجۡعَلُ ٱلۡمُسۡلِمِینَ كَٱلۡمُجۡرِمِینَ
﴿٣٥﴾
Biz heç müsəlmanları günahkarlara tay tutarıqmı?!(35)
Tafseer:
مَا لَكُمۡ كَیۡفَ تَحۡكُمُونَ
﴿٣٦﴾
Sizə nə olub, necə hökm verirsiniz?!(36)
Tafseer:
أَمۡ لَكُمۡ كِتَـٰبࣱ فِیهِ تَدۡرُسُونَ
﴿٣٧﴾
Yoxsa sizin elə bir kitab var ki, (günahkarla itaətkarın eyni olduğunu) oradan oxuyursunuz?!(37)
Tafseer:
إِنَّ لَكُمۡ فِیهِ لَمَا تَخَیَّرُونَ
﴿٣٨﴾
(Ya da) orada bəyəndiyiniz hər bir şeyin sizin üçün olacağı vardır?!(38)
Tafseer:
أَمۡ لَكُمۡ أَیۡمَـٰنٌ عَلَیۡنَا بَـٰلِغَةٌ إِلَىٰ یَوۡمِ ٱلۡقِیَـٰمَةِ إِنَّ لَكُمۡ لَمَا تَحۡكُمُونَ
﴿٣٩﴾
Yaxud Qiyamət gününədək hökm edib istədiyiniz hər şeyin sizin üçün olacağına dair Bizimlə əhd bağlamısınız?!(39)
Tafseer:
سَلۡهُمۡ أَیُّهُم بِذَ ٰلِكَ زَعِیمٌ
﴿٤٠﴾
(Ey Peyğəmbər!) Onlardan soruş ki, kim buna zamindir?(40)
Tafseer:
أَمۡ لَهُمۡ شُرَكَاۤءُ فَلۡیَأۡتُواْ بِشُرَكَاۤىِٕهِمۡ إِن كَانُواْ صَـٰدِقِینَ
﴿٤١﴾
Yoxsa onların şəriklərimi vardır? Əgər doğru deyirlərsə, qoy şəriklərini gətirsinlər.(41)
Tafseer:
یَوۡمَ یُكۡشَفُ عَن سَاقࣲ وَیُدۡعَوۡنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ فَلَا یَسۡتَطِیعُونَ
﴿٤٢﴾
O gün baldır açılacaq və onlar səcdəyə dəvət olunacaqlar, lakin (kafirlər) bunu bacarmayacaqlar.(42)
Tafseer:
خَـٰشِعَةً أَبۡصَـٰرُهُمۡ تَرۡهَقُهُمۡ ذِلَّةࣱۖ وَقَدۡ كَانُواْ یُدۡعَوۡنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ وَهُمۡ سَـٰلِمُونَ
﴿٤٣﴾
(O gün onların) gözləri qorxu içində olacaq, özlərini də zillət bürüyəcəkdir. Halbuki onlar (dünyada) sağ-salamat olduqları halda səcdəyə dəvət olunurdular.(43)
Tafseer:
فَذَرۡنِی وَمَن یُكَذِّبُ بِهَـٰذَا ٱلۡحَدِیثِۖ سَنَسۡتَدۡرِجُهُم مِّنۡ حَیۡثُ لَا یَعۡلَمُونَ
﴿٤٤﴾
(Ey Peyğəmbər!) Bu Sözü (Quranı) yalan sayanları Mənə burax. Biz onları özləri də bilmədən tədricən əzaba sürükləyirik.(44)
Tafseer:
وَأُمۡلِی لَهُمۡۚ إِنَّ كَیۡدِی مَتِینٌ
﴿٤٥﴾
Mən onlara möhlət verirəm. Şübhəsiz ki, Mənim (kafirlər üçün qurduğum) hiyləm çox şiddətlidir.(45)
Tafseer:
أَمۡ تَسۡـَٔلُهُمۡ أَجۡرࣰا فَهُم مِّن مَّغۡرَمࣲ مُّثۡقَلُونَ
﴿٤٦﴾
(Ey Peyğəmbər!) Yoxsa sən (risaləti təbliğ etdiyinə görə) onlardan bir ücrət istəyirsən və (buna görə də) onlar ağır bir borca düşüblər?!(46)
Tafseer:
أَمۡ عِندَهُمُ ٱلۡغَیۡبُ فَهُمۡ یَكۡتُبُونَ
﴿٤٧﴾
Yoxsa qeyb (elmi) onların yanındadır onlar da (ona baxıb istədiklərini) yazırlar?!(47)
Tafseer:
فَٱصۡبِرۡ لِحُكۡمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ ٱلۡحُوتِ إِذۡ نَادَىٰ وَهُوَ مَكۡظُومࣱ
﴿٤٨﴾
Rəbbinin hökmünə səbir et və balıq sahibi (Yunus peyğəmbər) kimi olma! Bir zaman o, (balığın qarnında) qəm-qüssə içində (Rəbbinə) dua etmişdi.(48)
Tafseer:
لَّوۡلَاۤ أَن تَدَ ٰرَكَهُۥ نِعۡمَةࣱ مِّن رَّبِّهِۦ لَنُبِذَ بِٱلۡعَرَاۤءِ وَهُوَ مَذۡمُومࣱ
﴿٤٩﴾
Əgər Rəbbinin mərhəməti ona yetişməsəydi, o, qınanmış halda (balığın qarnından heç bir bitki bitməyən) boş yerə atılacaqdı.(49)
Tafseer:
فَٱجۡتَبَـٰهُ رَبُّهُۥ فَجَعَلَهُۥ مِنَ ٱلصَّـٰلِحِینَ
﴿٥٠﴾
(Lakin) Rəbbi onu seçib salehlərdən etdi.(50)
Tafseer:
وَإِن یَكَادُ ٱلَّذِینَ كَفَرُواْ لَیُزۡلِقُونَكَ بِأَبۡصَـٰرِهِمۡ لَمَّا سَمِعُواْ ٱلذِّكۡرَ وَیَقُولُونَ إِنَّهُۥ لَمَجۡنُونࣱ
﴿٥١﴾
Həqiqətən, kafirlər Zikri (Quranı) eşitdikləri zaman öz baxışları ilə az qala səni gözə gətirsinlər. Onlar (çarəsizlikdən): “O, dəlidir!”– deyirlər.(51)
Tafseer:
وَمَا هُوَ إِلَّا ذِكۡرࣱ لِّلۡعَـٰلَمِینَ
﴿٥٢﴾
Halbuki o (Quran) aləmlər üçün ancaq bir öyüd-nəsihətdir!(52)
Tafseer: